درد انتشاری یا تیر کشیدن درد، دردی است که از یک ناحیه بدن به سایر قسمتهای بدن کشیده میشود. هنگامی که درد در یک ناحیه بدن موجب درد در نواحی دیگر شود، به آن “درد ارجاعی” گفته میشود. در واقع، تیر کشیدن درد لگن تا انتهای پا میتواند باعث ایجاد درد در مکانهای مختلفی نزدیک این نواحی شود مانند:
- درد عضله ران
- درد پشت زانو
- زانو درد در شب
- درد عضله خارج ران
- درد روی ران
- درد در ناحیه بالایی ران
- بیحسی در پاها
- درد مفصل و کشاله ران
- درد پشت ران
- درد در پشت پا
- درد در نوک انگشتان پا
- درد در ساق پا
- درد شدید در پنجه پا
- درد قسمت پایینی ساق پا
علائم خود را از لیست بالا به یاد داشته و از آنها، به کمک توضیحات مفید درباره علائم، و علل احتمالی، برای تشخیص بیماری خود و زمانی که باید به یک پزشک مراجعه کنید کمک بگیرید، تا بدانید که چگونه آسیبدیدگی خود را درمان نمایید.
درد شدید در ران پا
درد شدید همواره توجه افراد را به خود جلب میکند و سبب میشود که آنها بخواهند بفهمند آیا مشکل جدیای دارند یا خیر. اگر شما نگران هستید که علت تیر کشیدن شدید در پشت، ران یا پا ممکن است نشانهای از مشکل جدی باشد، بهتر است به پزشک خود مراجعه کنید. بسیاری از افرادی که با درد کمر و همراهی تیر کشیدن در لگن و درد پا مشکل دارند، به کلینیکهای پزشکی مراجعه میکنند. در کلینیک امید، پزشکان ابتدا با انجام معاینات بالینی، تصویربرداریهای لازم و تشخیص دقیق، از طریق روشهای مؤثر درمانی مانند فیزیوتراپی، حرکات اصلاحی و انواع تزریقات مانند اپیدورال، اوزون و پی ار پی به بهبودی و درمان بیماران کمک میکنند. فیزیوتراپیستهای ما در کلینیک از بهترین تراپیستها استفاده میکنند و کلینیک ما با جدیدترین و پیشرفتهترین امکانات تجهیز شده است. همچنین، تمامی تزریقات در کلینیک ما تحت نظارت دستگاه سونوگرافی انجام میشوند.
علل کم خطر تیر کشیدن درد از لگن تا پا
علل و عوامل کم خطر تیر کشیدن درد از لگن تا پا عبارتند از:
- سندرم پیریفورمیس: سندرم پیریفورمیس نوعی آسیب عصبی است که به دلیل تحت فشار قرار گرفتن عصب سیاتیک ایجاد میشود. عضله پیریفورمیس در عمق باسن، پشت ماهیچه سرینی بزرگ واقع شده است. این عضله از قسمت پایینی ستون مهرهها شروع شده و به عضله ران متصل میشود.
- کشیدگی عضله پشت ران (عضله همسترینگ) : اغلب اوقات کشیدگی یا تحت فشار قرار گرفتن عضله همسترینگ میتواند باعث کمر درد و نیز درد در ناحیه باسن شود. بنابراین، اغلب، اگر شما کسی هستید که زیاد ورزش میکنید و ناگهان متوجه میشوید “باسنتان به شدت درد میکند” این مساله احتمالا به دلیل کشیدگی عضله همسترینگ است.
- کشیدگی عضلات کمر: اگر تمرینات خیلی سختی انجام داده باشید ، مثلا فوتبال یا ورزشهای دیگر بازی کردهاید، یا این که تعداد زیادی مبلمان و وسایل سنگین را جابهجا کرده و به طور ناگهانی با تیر کشیدن درد از لگن تا پای خود مواجه شدهاید ، احتمال دارد عضلات پشتتان دچار کشیدگی شده و یا تحت فشار قرار گرفته باشند.
- آرتروز: آرتروز یک علت شایع در ایجاد تیر کشیدن درد از لگن تا پا است. علائم آن شامل کمر دردی است که نوسان داشته و در طول روز و شب گاهی وجود دارد و گاهی نه، بیحسی و همچنین سفتی و عدم تحرک در ناحیه کمر میباشد.
- عصب تحت فشار: تحت فشار بودن یک عصب در ران، لگن یا کمر میتواند باعث تیر کشیدن درد از لگن تا پا شود. اگر برایتان این سوال وجود دارد که درد عصب چگونه احساس میشود – پاسخ این است که اغلب شامل درد شدید و گزگز است که ممکن است از دیگر قسمتهای بدن به آن منتقل شده باشد.
- تنگی کانال نخاع کمری-خاجی: در تنگی کانال نخاع کمری، اعصاب در طناب نخاعی و ناحیه پایین کمر تحت فشار قرار گرفتهاند. این نوع آسیب میتواند باعث بروز بسیاری از علائم سیاتیک شود، از جمله گزگز و احساس خارش و سوزش در پاها و درد در باسن.
- آمیوتروفی دیابتی: اسم رایجتر برای آمیوتروفی دیابتی (تحلیل عضلانی دیابتیک)، نوروپاتی دیابتی است. این بیماری به دلیل دیابت پیشرفته ایجاد میشود و اعصاب پاها، ران، لگن و باسن درگیر مینماید. علائم این بیماری شامل درد و تحلیل و نیز ضعف عضلات باسن و پاها میباشد.
- پلکسوپاتی لومبوساکرال (درگیری شبکه عصبی کمر): پلکسوپاتي لومبوساکرال، که معمولا به نام پلکسوپاتی لومبوساکرال ديابتي شناخته ميشود، بيماريای ناشي از ديابت پيشرفته است كه در آن بيماران از درد ناتوانکننده در ناحيه مفصل ران، رانها و پاها رنج میبرند.
- مونوروپاتی پاها (به عنوان مثال، ضایعه عصب رانی، عصب سیاتیک ،عصب پرونئال، عصب تیبیال): مونوروپاتی میتواند اعصاب پا، دست و یا سایر قسمتهای بدن را تحت تاثیر قرار دهد. مونوروپاتی به معنی آسیبدیدگی یک عصب واحد، یا گروهی از اعصاب است، به عنوان مثال، به خاطر آسیبی که در طول یک عصب یا گروهی از اعصاب ایجاد شده باشد. سندرم تونل کارپال نمونه خوبی از بیماری مونونوپاتی است که در این مورد روی ناحیه مچ دست درگیر شده است.
- اسپوندیلیت آنکیلوزان (روماتیسم ستون فقرات): اسپوندیلیت آنکیلوزان نوعی از ارتریت است که به طور خاص ستون فقرات را درگیر میکند. اسپوندیلیت آنکیلوزان باعث التهاب شدید ستون فقرات شده و میتواند درد ناتوانکنندهای در سراسر ناحیه پشت ایجاد کند.
- بورسیت یا التهاب بورس تروکانتر بزرگتر: بورسیت یا التهاب بورس تروکانتر عارضهای است که باعث درد در ناحیه مفصل ران میشود. بورسیت تروکانتر، عبارت از التهاب بورس در ناحیه خارجی مفصل ران است که ناحیه تروکانتر بزرگتر نامیده میشود. هنگامی که این بورس (یا کیسه سینوویال) آسیب ببیند یا ملتهب شود، موجب درد شدیدی در ناحیه مفصل ران و لگن خواهد شد.
- اختلال مفصل ساکروالیاك: مفصل خاجی خاصرهای یا ساکروایلیاک، بخش پایینی ستون فقرات را به لگن متصل میكند و هر آسیب یا فشاری به این ناحیه میتواند باعث ایجاد درد زیادی در کمر، لگن، کشاله ران و سیاتیک شود. اختلال عملکرد مفصل خاجی خاصرهای (SJD) نه تنها میتواند باعث ایجاد کمر درد شود بلکه موجب درد شدیدی در ناحیه لگن از جمله درد لگن و مفصل ران در شب و هنگام خواب، و درد لگن و مفصل ران در هنگام نشستن نیز خواهد شد.
- پارگی دیسک: پارگی یا فتق دیسک (دیسک کمر) در کمر ممکن است علائمی شبیه درد مشکل سیاتیک ایجاد کند که از کمر تا پایین پا و ساق پا تیر میکشد. فتق دیسک همچنین ممکن است موجب درد در باسن و دنبالچه شده و باعث شود درد تا پایین پا کشیده شده و موجب احساس گزگز و بیحسی در یکی از پاها شود.
- شکستگی فشاری مهره: شکستگی فشاری مهره در ستون فقرات هنگامی رخ میدهد که یک یا چند مهره از ستون فقرات بشکنند. این نوع آسیبدیدگی در افراد مبتلا به پوکی استخوان و افراد مسن شایع بوده و میتواند به علت آسیب یا ضربه شدید به ناحیه پشت و نیز در اثر تصادف اتومبیل یا سقوط اتفاق بیافتد.
- جدا شدن برآمدگی استخوان نشیمن گاه: جدا شدن برامدگی استخوان نشیمنگاه، اسیبی است که به استخوان نشیمنگاه در جایی که عضله همسترینگ با ان متصل میشود، وارد میشود. جدا شدن آسیبی است که طی آن حرکت یا آسیب منجر به انقباض شدید و ناگهانی همسترینگ میشود که بخشی از استخوان نشیمنگاه را نیز با خود میکشد.
- پارگی یا جدا شدن عضله سرینی: ماهیچه سرینی متوسط عضلهای است که در ناحیه خارجی لگن قرار دارد. از این عضله برای راست ایستادن و راه رفتن استفاده میشود. در صورتی که این عضلات آسیب ببیند، فرد دچار لنگیدن خواهد شد.
- جدا شدن برآمدگی تاج استخوان ایلیاک: شکستگیهای تاج استخوان لگن از جمله آسیبدیدگیهای نادرند. این آسیبدیدگی عمدتا در نوجوانان بین 8 تا 14 ساله پیش از این که به طور کامل رشد کرده باشند اتفاق میافتد. این به این دلیل است که این استخوانها تا 15 الی 17 سالگی جوش نخوردهاند. علت این اسیبدیدگی معمولا گرفتگی و انقباض این عضلات در حین فعالیتهای شدید ورزشی است.
- دیسکیت: دیسکیت عبارت از عفونت دیسکهای ستون فقرات است. این بیماری ممکن است به واسطه عفونتهای باکتریایی یا ویروسی ایجاد شود. علائم این بیماری شامل، درد شدید در پشت، تب، لرز و کاهش وزن غیر منتظره باشد.
- تومور بدخیم: شايعترين علائم یک تومور یا تومور بدخيمي نخاعی، کمر درد ی است که در شب و يا بعد از بيدار شدن بدتر ميشود. علائم شامل درد ناگهانی عضلانی است که هنگام حرکت کردن تا پایین پاها و پشت تیر میکشد.
- بیماری کلیه، نارسایی کلیه، عفونت پیشرفته کلیه: درد کلیه، سنگ کلیه، نارسایی کلیه و عفونتهای پیشرفته کلیه میتوانند باعث تیر کشیدن درد از کمر تا انتهای پا شوند، به ویژه دردی که پایینترین دنده در پشت و قسمت بالایی باسن را درگیر سازد.
تیر کشیدن درد لگن تا انتهای پا چگونه درمان میشود؟
برخی از درمانهای موثر برای دردهای ارجاعی عبارتند از:
درمان اولیه
دربرخی موارد تیر کشیدن درد به نظر آسیبی جدی میرسد- بنابراین برای دردهایی که در اثر نقاط ماشهای ایجاد میشوند، مثل نشستن خیلی طولانی، انجام درمانهای اولیه ضروری است.
- تا جایی که ممکن است استراحت کنید. هنگامی که پا درد دارید بهترین کاری که میتوانید انجام دهید استراحت کردن است. هرکاری که در حال انجام آن بودید را رها کرده و برای چند ساعت به پاهای خود استراحت دهید.
- پاهای خود را بالا نگه دارید. بالا بردن پاها میتواند به کاهش تورم آنها کمک کند و همچنین ممکن است تا حدودی به کاهش درد نیز کمک نماید. اگر متوجه شدید که پای شما متورم شده است، میتوانید پاهای خود را بالا نگه دارید.
- روی پای خود یخ بگذارید. با استفاده از یک یخ بسته میتوانید درد خود کاهش دهید. مواظب باشید که یخ را مستقیما روی پوست خود قرار ندهید.
- پاهای خود را با یک حرارت تسکیندهنده گرم نمایید. در صورتی که درد ناشی از آرتروز و یا کشیدگی عضله باشد، گرما نیز میتواند به از بین بردن درد پا کمک نماید.میتوانید یک پارچه گرم روی پاهای خود قرار دهید تا عضلات دردناک خود را تسکین دهید.
- از مسکنهای معمولی استفاده کنید. اگر با وجود استفاده از روشهای دیگر برای از بین بردن درد خود ، هنوز هم درد دارید، میتوانید استفاده از داروهای مسکن معمولی را برای کمک به کاهش درد خود امتحان نمایید.
تزریق اپیدورال استروئید
تزریق اپیدورال استروئید (کورتون) برای بسیاری از افراد مبتلا به درد سیاتیک، به طور کامل درد را تسکین میدهد. این روش درمانی آسان و سریع است و تنها چند دقیقه طول میکشد. در این روش، مقدار کمی ماده بیحسی موضعی و استروئید به همراه هدایت اشعه ایکس، به داخل کانال نخاعی و اطراف اعصاب ملتهب تزریق میشود. برای بعضی افراد، یک بار تزریق ممکن است کافی باشد و نتیجه مطلوب را به همراه داشته باشد، در حالی که برای بعضی دیگر، تسکین دائمی درد پس از دو یا سه بار تزریق در یک سال ممکن است رخ دهد.
فیزیوتراپی
پس از اینکه پزشک مشکل شما را تشخیص داد، گزینههایی برای چگونگی مقابله با این مشکل ارائه خواهد کرد. در برخی موارد، ممکن است فیزیوتراپی ضروری باشد. درمانهای فیزیوتراپی به شرح زیر هستند:
ماساژ
پزشک همچنین ممکن است تشخیص دهد ماساژ برای درد پا و عضلات باسن شما مفید است. از کمی روغن برای ماساژ ماهیچههای پای خود استفاده کنید تا ماساژ دادن را آسانتر کنید. از حرکات طولانی دست و فشار قوی برای کمک به کاهش بخشی از تنش و گرفتگی پاها استفاده کنید. بهتر است برای انجام ماساژ درمانی، از یک فیزیوتراپیست آشنا با تکنیکهای منوال درمانی کمک بگیرید. شما همچنین میتوانید از یک غلتک فومی برای ماساژ عضلات پای خود استفاده کنید. آن را زیر ناحیه دردناک قرار داده و پای خود را روی غلتک 5 تا 10 دقیقه بغلطانید.
طب سوزنی
طب سوزنی نیز ممکن است در برخی موارد به کاهش درد پا کمک کند. اگر درد شما ناشی از اسپاسم عضلانی بوده یا همراه با درد پای خود التهاب هم دارید، طب سوزنی ممکن است یک درمان موثر باشد.
روشهای درمانی دیگر در فیزیوتراپی
علاوه بر روشهای درمانی فوق، میتوانید از روشهایی مانند استفاده از گرما، یخ، تحریک الکتریکی و امواج اولتراسوند برای کاهش سریع التهاب و درد استفاده کرد. پس از این درمانها پزشکان تمرینات کششی و تقویتی ملایمی را برای بازیابی حرکات و قدرت طبیعی عضلات توصیه میکنند. این کار باعث پایدارماندن تاثیر درمان شده و مانع بازگشت درد خواهد شد.
برای کمک به کاهش تنش عضلانی تمرینات کششی ملایم انجام دهید
اگر فکر میکنید درد پایتان به علت گرفتگی عضلات یا سفتی ماهیچهها است، پس انجام بعضی حرکات کششی ملایم ممکن است به شما کمک کند تا احساس بهتری داشته باشید. حرکات کششی زیر را امتحان کنید تا گرفتگی عضلات خود را کمتر کنید:
در حالی که پاهایتان به فاصله عرض شانه از هم باز هستند بایستید و با یکی از پاها یک قدم بزرگ به جلو بردارید. پای دیگر را پشت سر خود قرار دهید. پنجه هر دو پا باید به سمت جلو باشد. زانوی پای جلویی باید با زاویه 90 درجه خم شده و پای عقب کشیده باقی بماند. برای مدت 10 ثانیه در این حالت باقی مانده و سپس طرف دیگر را کشش دهید.