زانوی دوندگان(سندرم پاتلوفمورال) ناشی از اختلال عضلاني و بيومکانيکي

در حالت عادی، کشکک زانوی شما روی شیار استخوان ران به سمت بالا و پایین حرکت می‌کند. زمانی که زانو خم می‌شود، فشار بین کشکک زانو و استخوان ران زیاد می‌شود و اما اگر کشکک زانو به درستی روی شیار استخوان ران حرکت نکند و دچار انحراف شود، این فشار بسیار زیاد می‌شود. وارد شدن آسیب‌های مکرر  موجب وارد شدن فشار‌های زیاد  و مکرر به این ناحیه و درد کشکک زانو، التهاب مفصل و نهایتا فرسایش سطح مفصلی در زیر کشکک زانو می‌شود.
در اغلب موارد علت انحراف کشکک زانو، عدم تعادل عضلانی و کنترل حرکتی ضعیف است. 25 درصد از افراد در مقطعی از زندگی خود دچار درد کشکک زانو می‌شوند اما این آسیب در بین ورزشکاران بیشتر شایع است. ورزهایی که بیش از همه موجب این آسیب می‌شوند ورزشهایی هستند که نیازمند دوید‌ن و پرش زیاد و پایین آمدن از ارتفاع روی زانوی خمیده هستند؛ برای مثال ورز‌های دو، تنیس، فوتبال والیبال، بسکتبال، اسکی و سایر ورزش‌های مشابه.
عدم درمان سندرم پتلافمورال می‌تواند موجب شود که شما مستعد التهاب تاندون کشکک زانو شوید.

به نظر می‌رسد که زنان بیشتر از مردان به زانوی دوندگان مبتلا می‌شوند. این موضوع می‌تواند به شکل لگن در زنان و زاویه بین عضلات چهار سر ران و زانو مربوط باشد. البته متخصصین در این مورد مطمئن نیستند.
اگر زانودردی دارید که برای بیش از سه هفته ادامه پیدا کرده است و در حین ورزش یا بعد از آن شدت پیدا می‌کند و یا به حدی شدید است که در راه رفتن و انجام کارهای روزمره اختلال ایجاد کرده است، بهتر است به یکی از متخصصین ما در کلینیک طب فیزیکی و توان‌بخشی امید مراجعه کنید. هر چقدر درمان را زودتر آغاز کنید، زودتر بهبود پیدا خواهید کرد. هرچند این موضوع نادر است اما عدم درمان زانوی دوندگان می‌تواند نهایتا به آسیب‌های دائمی به غضروف زانو منجر شود.

برای کسب اطلاعات بیشتر و یا رزرو نوبت با شماره تلفن‌های02122780701 تماس حاصل فرمایید.

چه عاملی موجب عدم تعادل عضلانی می‌شود؟


عضلات چهار سر ران به کشکک زانو متصل هستند و از طریق ان به تاندون کشکک زانو نیز وصل هستند این تاندون به قسمت فوقانی استخوان ساق پا وصل می‌شود. عضلات واستوس لترال، کشکک زانو را به سمت بالا و بیرون، عضلات واستوس مدیال مورب، کشکک زانو را مستقیما به سمت بالا می‌کشند.
در صورتی که عضلات چهار سر ران شما تعادل کافی را نداشته باشند کشکک زانو به سمت خارج منحرف می‌شود. علل شایع ضعف  عضله‌ی  VMO ، آسیب‌دیدگی زانو، انجام جراحی، تورم و بی‌تحرکی است. انقباض و گرفتگی طولانی مدت عضلات  و تاندون‌ها زانو نیز موجب می‌شود که کشکک زانو به طرفین کشیده  شود؛ خصوصا اگر عضله VMO ضعیف باشد.
عضلات لگن نیز در کنترل حرکت ران پا بسیار موثر هستند. کنترل ضعیف عضلات باسن موجب می‌شود زانو به سمت داخل چرخش پیدا کند و کشکک زانو به سمت بیرون منحرف شود. بنابراین موفق‌ترین برنامه‌های توان‌بخشی همیشه شامل ارزیابی و اصلاح عضلات لگن و باسن نیز می‌شوند.
سندرم درد پتلافمورال بیشتر در سنین نوجوانی شایع است چرا که در این دوران، رشد استخوان‌ها بسیار سریعتر از تاندون‌ها و عضلات است و بنابراین فشار زیادی به مفاصل وارد می‌شود. کودکان فعالی که به خوبی عضلات خود را کشش نمی‌دهند، مستعد بروز انحراف کشکک زانو هستند.

چه مشکلات بیومکانیکی موجب بروز سندرم درد پتلافمورال می‌شود؟


مشکلات دفرمیتی کف پا مانند صافی کف پا و عدم کنترل مناسب عضلات لگنی هر دو می‌توانند باعث چرخش زانو به سمت بیرون شوند. زمانی که با هر قدمی که شخص برمی‌دارد مکانیک حرکتی مفاصل او مشکل دارد و فشار زیادی به آن‌ها وارد می‌شود، به طور مکرر به زانو آسیب وارد می‌شود و سندرم درد پتلافمورال یکی از عوارض آن است.

علائم سندرم درد پتلافمورال چیست؟

معمولا درد کشکک زانو به تدریج ایجاد می‌شود و شدت می‌گیرد. درد کشکک زانو همچنین در حین انجام فعالیت‌هایی حس می‌شود که در آن وزن بدن روی زانو‌هاست یا در آن زانوها باید خم و راست شوند.
از پله‌ها بالا و پایین رفتن، دو زانو نشستن، پریدن و خم شدن روی زانو‌ها معمولا برای فرد دردناک هستند و به تدریج این درد پیشرفت می‌کند تا جایی که در هنگام راه رفتن نیز درد احساس می‌شود و نهایتا در هنگام استراحت کردن و خوابیدن نیز زانودرد  حس می‌شود.

سندرم درد پتلافمورال چگونه تشخیص داده می‌شود؟


تست منفرد و مشخصی برای تشخیص قطعی درد پتلافمورال وجود ندارد. گاهی اوقات پزشک می‌تواند با شنیدن شرح حال شما و پرسیدن سوالاتی در مورد شرایط خاص و علائم شما و انجام معاینات فیزیکی، این مشکل را تشخیص دهد. پزشک در حین معاینه وضعیت زانوی شما را در حالات مختلف از جمله در حالت خم شدن روی یک زانو بررسی می‌کند. در برخی موارد ممکن است لازم باشد انجام عکسبرداری اشعه ایکس یا اسکن ام آر آی تجویز شود تا احتمال ابتلا به سایر مشکلات  زانو بررسی شود.

درمان فیزیوتراپی برای سندرم درد پتلافمورال



هدف کوتاه مدت از درمان زانوی دوندگان، کاهش درد و التهاب زانو و مهم تر از آن، اصلاح علت اصلی بروز زانوی دوندگان است تا از بروز مجدد آن پیشگیری شود. محققان به این نتیجه رسیده‌اند که انجام فیزیوتراپی در درمان کوتاه مدت و بلند مدت زانوی دوندگان بسیار موثر است. در حدود 90 درصد از بیماران مبتلا به سندرم درد پتلافمورال بعد از 6 هفته فیزیوتراپی،  دیگر دردی ندارند.
البته هیچ بازه زمانی خاصی برای بهبودی بیماری وجود ندارد چرا که شرایط هر بیمار با بیمار دیگر فرق دارد. تدوین برنامه‌ی توان‌بخشی به عوامل مختلفی بستگی دارد و در هر مرحله از توان‌بخشی وضعیت شما برای آغاز مرحله‌ی بعد بررسی می‌شود. بسیار مهم است که شما مرحله بعدی توان‌بخشی خود را بیش از حد زود آغاز نکنید چرا که این کار موجب آسیب دیدن مجدد و تأخیر در بهبودی می‌شود.

درست مانند سایر آسیب‌های بافت نرم، درمان سندرم درد پتلافمورال نیز در مراحل اولیه شامل استراحت، محافظت از زانو و گذاشتن کمپرس سرد می‌شود.

  • استراحت فعال. در ابتدا بهتر است که شما از انجام هر فعالیتی که موجب درد زانو می‌شود خودداری کنید.
  • کمپرس سرد، درمانی ساده و موثر برای کاهش درد و التهاب است. هر 2 تا 4 ساعت یک‌بار،20 تا 30 دقیقه کمپرس سرد را روی زانو بگذارید. همچنین هر زمان که در زانوی خود احساس ‌گرمی یا داغی کردید این کار را انجام دهید.
  • محافظت: معمولا پزشک برای کاهش درد زانو به روش کنزو زانو را با چسب مخصوص تیپینگ می‌بندد . این کار همچنین کمک می‌کند که کشکک زانو در راستای صحیح قرار بگیرد. در موارد ابتلا به سندرم پتلافمورال، تیپینگ زانو معمولا موجب کاهش سریع درد می‌شود.
  • پزشک برای کاهش درد شما از روش‌های مختلفی مانند جااندازی مفصل، ماساژ، بانداژ زانو، طب سوزنی استفاده می‌کند.
  • داروهای ضدالتهاب و پمادهای طبیعی مانند پماد آرنیکا (همیشه بهار کوهی) می‌تواند به کاهش درد و التهاب کمک کنند. در اغلب موارد داروی استامینوفن برای کاهش درد موثر است.

زانوی و کشکک زانوی شما باید بتوانند به طور کامل در دامنه حرکتی خود، حرکت داشته باشند. فیزیوتراپی به بازیابی کامل حرکت پذیری شما کمک می‌کند و تکنیک‌های صحیح حرکتی را به شما آموزش می‌دهد.

عضلات جلو ران، همسترینگ و ساق پا باید به خوبی کشیده شوند چرا که در صورتی که هر یک از آن‌ها دچار گرفتگی و انقباض باشند موجب درد زانو می‌شوند و به کشکک زانو نیز فشار مضاعف وارد می‌کنند. بنابراین بسیار مهم است که طول عضلات به حالت نرمال بازگردد و بیومکانیک حرکتی عضلات اصلاح شود.

برای پیشگیری از بروز مجدد سندرم درد پتلافمورال، عضلات چهار سر ران باید تعادل کافی با هم داشته باشند. در اغلب موارد، برای رسیدن به این هدف به یک برنامه اختصاصی تقویت عضلات زانو نیاز است. پزشک با توجه به وضعیت شما، مناسب‌ترین برنامه ممکن را تجویز می‌کند.

بیومکانیک ضعیف پا یا کنترل ضعیف لگن می‌تواند موجب بروز سندرم پتلافمورال شود. بنابراین برای پیشگیری از بروز سندرم پتلافمورال باید مشکل تعادل پا و لگن حل شود. در برخی از مواردْ لازم است که از کفی طبی در کفش خود استفاده کنید و یا یک برنامه تمرینی مخصوص به نام ثبات حالت فعال پا، به شما داده شود. همچنین ممکن است برخی به بیماران به برنامه تمرینی ثبات لگن نیاز داشته باشند.

درد کشکک زانو معمولا بر اثر داشتن عادات حرکتی غلط است برای مثال راه رفتن به شکل ناصحیحْ پریدن، دویدن و فرود آمدن روی زمین به شکل نادرست و یا انجام حرکات ورزشی مانند اسکات به شیوه‌ی غلط. بنابراین برای پیشگیری از بروز مجدد درد کشکک زانو شخص باید تکنیک‌های حرکتی خود را اصلاح کند و نحوه انجام صحیح هر حرکت را بیاموزد.

اغلب افرادی که به درد کشکک زانو دچار می‌شوند می‌خواهند که به انجام فعالیت‌های ورزشی سریع و پرفشار خود بازگردند که این کار فشار زیادی به زانوی آن‌ها وارد می‌کند. پزشک شما به شما کمک می‌کند که به نحوی ایمن به فعالیت‌های قبلی خود بازگردید. تعادل و هماهنگی عصب و عضلات بر روی سندرم پتلافمورال تاثیر بسیار زیادی دارند. برای پیشگیری از بروز مجدد درد لازم است که بر روی هر دوی این موارد به خوبی کار شود. بسته به نوع ورزش و سبک زندگی که دارید، یک برنامه‌ی تمرینی برای بهبود دینامیک حرکتی، قدرت، چابکی، و هماهنگی عصب و عضله به شما داده می‌شود.

ورزشهای توصیه شده توسط پزشک

اگر شما ورزش می‌کنید، با توجه به نوع ورزش خاصی که انجام می‌دهید ، به یک دوره انجام تمرینات اصلاحی خاص نیاز دارید. این تمرینات به تدریج سخت‌تر و پرفشارتر می‌شوند تا جایی که شما آمادگی کامل برای بازگشت به تمرینات ورزشی خودتان را داشته باشید.
پزشک در ابتدا در مورد اهداف شما از دوره‌ی ریکاوری، زمان‌های آزاد شما و برنامه‌ی تمرینی شما سوال می‌کند تا بهترین و مناسب‌ترین برنامه توان‌بخشی و ریکاوری را برای شما تدوین کند. بهترین نتیجه‌ی مورد انتظار از دوره‌ی ریکاوری این است که شما سرعت، قدرت و چابکی قبلی خود را به طور کامل بازیابی کنید و آموزش‌های لازم را دیده باشید و بتوانید به خوبی از بروز مجدد آسیب جلوگیری کنید.

چرخش خارجی لگن

برای انجام این تمرین:

  • به پهلو دراز بکشید و زانوهای خود را 90 درجه خم کنید و روی هم قرار دهید و لگن خود را نیز در حدود 60 درجه خم کنید.
  • توجه کنید که پاشنه‌ی  پاهای شما با هم در تماس باشند و در همین حال زانوی بالایی خود را ا جایی که می‌توانید بالا ببرید. این حالت را برای 2 ثانیه نگه دارید و سپس زانوی خود را پایین بیاورید.
  • این تمرین را برای هر طرف 10 تا 15 بار تکرار کنید و تمرین را 2 تا 3 ست انجام دهید.

کشش باسن و ایلیوتیبیال

برای انجام این تمرین:

  • روی زمین بنشینید و یک پای خود را 90 درجه خم کنید به طوری که کف پای شما کاملا روی زمین باشد و پای دیگر را کاملا صاف کنید. سعی کنید تنه‌ی خود را به سمت راست بچرخانید و با دست چپ خود ران پای خود را بکشید.
  • این حالت را برای 10 تا 20 ثانیه نگه دارید و 5 تا 10 بار تکرار کنید و سپس پای دیگر را کشش دهید.

کشش همسترینگ

برای انجام این تمرین:

  • بر روی کمر دراز بکشید و یک پای خود را کاملا صاف کنید.
  • دستان خود را دور ران پای دیگر خود حلقه کنید و به آرامی زانوی خود را صاف کنید تا جایی که کشش را در پشت پای خود حس کنید.
  • سعی کنید مچ پای خود را به نحوی خم کنید که کف پای شما با سقف موازی باشد.
  • این حالت را برای 20 ثانیه نگه دارید. این حرکت را سه بار تکرار کنید و سپس پای دیگر را کشش دهید.
به این پست امتیاز دهید.
هیچ رای ثبت نشده است